Tradycyjne stolarstwo jako współczesna praktyka
Rok 2025 był dla mnie i dla pracowni Bensari Workshop czasem intensywnej ale też bardzo satysfakcjonującej pracy. Ten rok pokazał, że tradycyjne stolarstwo nie jest rekonstrukcją przeszłości – funkcjonuje jako pełnoprawna, praktyczna metoda pracy, oparta na sprawdzonych rozwiązaniach konstrukcyjnych i świadomym doborze technik.
Bensari Workshop to pracownia stolarska we Wrocławiu, w której na co dzień projektuję i wykonuję meble, jak również uczę technik stolarskich stosowanych w bieżącej pracy warsztatowej. To mała pracownia jednak znana i doceniana na świecie za swoje bezkompromisowe podejście do jakości i designu. To miejsce realnej praktyki – bez skrótów, uproszczeń i pracy oderwanej od rzeczywistych procesów stolarskich.
Meble kolekcjonerskie
Moje prace funkcjonują głównie w międzynarodowym obiegu designu kolekcjonerskiego. Reprezentuje mnie nowojorska galeria STUDIOTWENTYSEVEN, a większość realizowanych przeze mnie mebli trafia do klientów zagranicznych. Dzięki temu moje projekty znajdują się w prywatnych kolekcjach oraz wyjątkowych przestrzeniach architektonicznych poza Polską. Jednym z takich miejsc jest Watergate Complex w Waszyngtonie – ikoniczny obiekt modernistyczny, w którym znalazła się nasza szafka audio z kolekcji Chameleon.
W Polsce nasze obiekty trafiły do Domu Avenariusów na warszawskiej Saskiej Kępie, gdzie stały się częścią zbiorów Borowik Foundation. To miejsce, gdzie tradycja architektoniczna spotyka się z żywą, krytyczną refleksją nad współczesnością. Fakt, że moje obiekty stały się częścią tej kolekcji i tej przestrzeni, traktuję jako szczególne wyróżnienie i jeden z istotnych momentów mijającego roku.
Skala pracy i jakość wykonania
W 2025 roku w naszej pracowni powstało 6 autorskich mebli kolekcjonerskich oraz 1 mebel wykonany na zlecenie projektanta. Czy to dużo? Nie. I myślę, że właśnie w tym tkwi sens mojej pracy.
Każdy z tych obiektów został zaprojektowany i wykonany w tej pracowni, od pierwszego szkicu po ostatni detal, w oparciu o klasyczne techniki stolarskie: czop i gniazdo, jaskółcze ogony, konstrukcje ramowo-płycinowe, tradycyjne fornirowanie oraz gięcie drewna. W pracowni nie korzystamy z gotowych komponentów ani półśrodków – każdy element mebla powstaje na miejscu, pod pełną kontrolą procesu, a wykonanie jednego obiektu zajmuje kilka miesięcy.
Ta skala produkcji jest dla mnie powodem do dumy. Świadomie nie pracuję na ilość. Skupiam się na jakości, precyzji i spójności każdego obiektu. Tworzę meble, które wpisują się w ideę cichego luksusu – to obiekty, które nie krzyczą formą i kolorem, lecz bronią się wyjątkowym designem i rzemieślniczą jakością wykonania. Obiekty z zerowym budżetem marketingowym trafiają jednak w gusta uznanych projektantów wnętrz i świadomych kolekcjonerów.
To meble, na które się czeka. Klienci decydują się na ten proces, wiedząc, że w zamian otrzymają unikatowy obiekt kolekcjonerski, wykonany ręcznie, bez kompromisów i z pełnym szacunkiem do materiału. Taka praca wymaga czasu ale właśnie ten czas nadaje tym realizacjom wartość, której nie da się powielić.
Równolegle projektowaliśmy i wykonywaliśmy własne narzędzia, stoły warsztatowe oraz meble stolarskie, przeznaczone do wieloletniej, intensywnej pracy. Traktuję to jako standard zawodowy: jeśli coś ma służyć rzemiosłu, musi być wykonane zgodnie ze sztuką i zaprojektowane do realnego, codziennego użytkowania.
Warsztaty stolarskie i edukacja rzemieślnicza
Kursy stolarskie w Bensari Workshop
Niesiony ideą zbudowania najlepszej szkoły stolarskiej w tej części Europy w 2025 roku zorganizowałem blisko 40 kursów stolarskich – od pracy narzędziami ręcznymi po zagadnienia konstrukcyjne wykorzystywane w meblarstwie i pracach renowacyjnych. To intensywny program, oparty na technikach, które sam stosuję na co dzień w pracy projektowej i wykonawczej. Muszę przyznać, że ukrytym celem tej szkoły jest wykształcenie moich następców, zwłaszcza, że funkcjonujące w naszym kraju szkolnictwo zawodowe dawno już uciekło od tej formy rzemiosła.
Co istotne, blisko 80% uczestników moich kursów to osoby spoza Wrocławia i regionu, a coraz częściej również spoza Polski. Bensari Workshop przyciąga osoby z różnych krajów Europy, traktujących pracownię jako ważny punkt na mapie współczesnego kształcenia rzemieślniczego.
Ten zasięg nie jest przypadkowy. Wynika z unikalnego charakteru pracowni, praktycznego modelu nauczania oraz rozpoznawalności, jaką zdobyłem dzięki pracy zawodowej, obecności w międzynarodowym obiegu designu kolekcjonerskiego i działalności edukacyjnej. Nasza pracownia stała się też inspiracją dla wielu (nie tylko) młodych ludzi, którzy w poszukiwaniu swojej drogi zawodowej dostrzegli realny sens w nauce rzemiosła. Takich przykładów ciągle jest za mało! Kursy w Bensari Workshop nie są pokazem ani rekonstrukcją – to realna praca warsztatowa, oparta na tych samych procesach, które stosuję przy realizacji mebli i projektów specjalnych.
Dla uczestników przyjazd do pracowni we Wrocławiu to świadoma decyzja o inwestycji w wiedzę i umiejętności, których nie da się zdobyć lokalnie, ani w formie zdalnej. To potwierdzenie, że tradycyjne rzemiosło, jeśli jest nauczane uczciwie i praktycznie, ma dziś realne znaczenie w skali europejskiej. Nauka w Bensari Workshop jest tak wyjątkowym doświadczeniem, że kwestia podróży, nawet z zagranicy, staje się tematem pobocznym.
Edukacja międzynarodowa – Erasmus+ i uczniowie z Francji
W 2025 roku przez trzy tygodnie gościłem w Bensari Workshop uczniów z Francji z Les Compagnons du Devoir – jednej z najbardziej cenionych europejskich instytucji kształcenia rzemieślniczego. Ich obecność w mojej pracowni była częścią międzynarodowej wymiany edukacyjnej i miała charakter w pełni roboczy.
Uczniowie pracowali w normalnym rytmie warsztatowym, uczestnicząc w całym procesie stolarskim: od analizy konstrukcji, przez przygotowanie materiału, wykonywanie połączeń stolarskich, aż po prace wykończeniowe. Pracowaliśmy na technikach, które stosuję na co dzień przy realizacji mebli – bez uproszczeń i demonstracji na pokaz.
To doświadczenie było dla mnie dużym wyróżnieniem, bo pokazało, że Bensari Workshop funkcjonuje jako miejsce dialogu pomiędzy europejskimi tradycjami rzemiosła, a praktyczny model nauczania oparty na realnej pracy warsztatowej jest czytelny i wartościowy, także dla uczniów wywodzących się z tak silnej szkoły, jak Les Compagnons du Devoir.
Staże i nauka zawodu w realnym środowisku
Istotnym elementem mijającego roku był również staż Rafała Wojciechowskiego, który pokazuje, jak dużą wartość ma nauka zawodu w realnym środowisku rzemieślniczym. Staż w pracowni nie polega na obserwacji ani pracy pomocniczej, lecz na stopniowym wchodzeniu w pełny proces stolarski – od decyzji materiałowych i konstrukcyjnych, po odpowiedzialność za detal i jakość wykonania.
Rafał, jako inżynier–konstruktor, konfrontował swoje wcześniejsze doświadczenie techniczne z praktyką tradycyjnego stolarstwa, ucząc się myślenia o meblu nie tylko jako o obiekcie użytkowym, lecz jako o konstrukcji wymagającej czasu, precyzji i konsekwencji. Taki model nauki – oparty na codziennej pracy u boku mistrza, na tworzeniu realnych obiektów, na kursach i przy projektach specjalnych – pozwala zrozumieć rzemiosło jako zawód, a nie zestaw technik.
Staże, jakie każdego roku organizuję w mojej pracowni, traktuję jako proces, w którym wiedza nie jest przekazywana deklaratywnie, lecz wynika z praktyki, powtarzalności i stopniowego przejmowania odpowiedzialności. To podejście, dziś rzadkie, ale wciąż kluczowe dla jakości rzemiosła, daje solidne podstawy do dalszego rozwoju zawodowego i świadomej pracy z materiałem.
Projekty specjalne i rzemiosło w służbie kultury
Rok 2025 przyniósł nam także projekty wykraczające poza klasyczne meblarstwo. Współtworzyliśmy drewniane elementy rekonstrukcji astrolabium (to pomiarowy przyrząd astronomiczny używany w nawigacji) z końca XVI wieku, zaprojektowanego przez mieszkańca dawnego Wrocławia, Zachariasza Bornmanna, wymagające wysokiej precyzji wykonania, pracy według ścisłych zależności geometrycznych oraz kontroli materiału na każdym etapie pracy.
Ciekawym doświadczeniem była dla mnie praca przy konserwacji organów w Narodowym Forum Muzyki oraz renowacji zabytkowych organów w kilku dolnośląskich kościołach, realizowana we współpracy z Atelier Organmistrza Andrzeja Lecha Kriese. W tych projektach tradycyjne techniki stolarskie stanowiły realny warunek trwałości i wierności oryginalnej konstrukcji.
Obecność w mediach i publikacje
Rok 2025 przyniósł mi i pracowni Bensari Workshop istotne momenty obecności medialnej, które były konsekwencją pracy projektowej, wykonawczej i edukacyjnej prowadzonej w pracowni. Media stały się przestrzenią, w której konkretne realizacje i idee mogły wybrzmieć w szerszym kontekście architektury, designu i kultury materialnej.
Największym wydarzeniem medialnym mijającego roku były międzynarodowe publikacje poświęcone realizacji apartamentu w Watergate Complex w Waszyngtonie, zaprojektowanego przez Nicholasa Pottsa, który włączył do projektu szafkę audio, która powstała w naszej pracowni we współpracy z wrocławskim artystą Rolandem Grabkowskim. Projekt ten został opisany przez:
Architectural Digest
Vogue
Design Milk
akcentując nasz obiekt i pokazując, że rzemieślniczy mebel wykonany w niewielkiej pracowni stolarskiej może funkcjonować w ikonicznej, modernistycznej architekturze i w międzynarodowym obiegu najwyższego poziomu designu.
Istotnym dopełnieniem tej obecności była również publikacja w polskich mediach branżowych, w których ta sama realizacja z Waszyngtonu została pokazana w innym, lokalnym kontekście. W Design Alive Home ukazał się artykuł „DA HOME – o wnętrzach, w których zanurzysz się bez reszty” https://www.designalive.pl/da-home-o-wnetrzach-w-ktorych-zanurzysz-sie-bez-reszty/, prezentujący wnętrze apartamentu wraz z naszą realizacją jako element spójnej, świadomie zaprojektowanej przestrzeni.
Kolejnym ważnym dla naszej pracowni momentem była publikacja naszego regału Jazz z kolekcji Manhattan w luksusowym magazynie Robb Report https://robbreport.com/shelter/home-design/lists/5-gold-hued-furnishings-1237029143/, gdzie znalazł się pośród obiektów, które łączą wyjątkową formę, kunszt wykonania i szlachetność materiału. Regał ukazał się w edytorialu wydania amerykańskiego, niemieckiego, arabskiego STUDIOTWENTYSEVEN • ROBB REPORT oraz włoskiego 5 arredi dorati per la casa delle feste | Robb Report.
Z kolei w artykule „O drewnie, które staje się sztuką. Kolejna odsłona cyklu „Mistrzowie materii” w ELLE Decoration | Elle.pl opublikowanym w Elle Decoration zostałem wymieniony jako jeden z twórców, dla których drewno jest nie tylko materiałem, lecz także nośnikiem emocji, historii i rzemieślniczego kunsztu. To dla mnie ważne wyróżnienie, ponieważ potwierdza spójność obranej przeze mnie drogi – od świadomego, metodycznego zgłębiania stolarstwa, przez tworzenie mebli kolekcjonerskich w duchu najwyższej jakości rzemiosła, po rozwijanie Bensari Workshop jako miejsca przekazywania tej wiedzy dalej. Dla uczestników kursów stolarskich te publikacje są również czytelnym sygnałem, że uczą się od osoby, która realnie wykonuje ten zawód, a nie tylko o nim opowiada.
Istotnym momentem 2025 roku była dla mnie również rozmowa w Tom Bensari – magia obiektu i design kolekcjonerski. MAGAZIF podcast #13 • MAGAZIFdo której zostałem zaproszony jako gość. Była to okazja do spojrzenia na swoją drogę z szerszej perspektywy – od świata biznesu, przez decyzję o wyborze rzemiosła, po sposób, w jaki dziś myślę o projektowaniu i pracy z drewnem. Rozmowa z Kasią Księżopolską dotyczyła relacji z materiałem, znaczenia detalu i uważności w procesie twórczym, a także granicy pomiędzy rzemiosłem a sztuką. Ta rozmowa stała się również przyczynkiem do szerszej dyskusji na temat designu kolekcjonerskiego i roli rzemiosła w tym zjawisku. To był również pierwszy raz, gdy pokazałem wnętrza naszego domu w mediach. Zdjęcia Łukasza Domizy stanowią fajną pamiątkę tego dnia.
Pracownia Bensari Workshop znalazła się także w projekcie Stylowa mapa Wrocławia | Mr Vintage – rzeczowo o modzie męskiej – Porady i Blog przygotowanym przez MrVintage, jako jedno z wyjątkowych miejsc związanych z rzemiosłem i autorską pracą z drewnem.
W tym roku premierę miał również serial wyprodukowany przez platformę Disney+ Breslau, do którego współtworzyliśmy elementy scenografii. Nasze meble znalazły się w kilku scenach, między innymi na dwóch miejscach zbrodni. Z niecierpliwością czekamy na wiosnę przyszłego roku, kiedy premierę będzie miała tym razem zagraniczna produkcja innej platformy streamingowej, która wykorzystała nasz mebel w swojej scenografii. Ale o tym opowiemy już za kilka miesięcy.
Wyróżnienie
W kwietniu 2025 roku otrzymałem wyróżnienie Tom Bensari – Bensari Ébénistes | 30 Kreatywnych Wrocławia 2025 w kategorii Kultura / Sztuka / Dizajn. Traktuję je jako potwierdzenie słuszności kierunku, jaki obrałem: pasji do rzemiosła i przekazywania wiedzy kolejnym pokoleniom.
Podziękowania
Na koniec chcę podziękować wszystkim, którzy w 2025 roku byli częścią Bensari Workshop. Dziękuję uczestnikom warsztatów stolarskich za zaufanie, zaangażowanie i liczne przejawy sympatii.
Szczególnie cenne jest dla mnie to, że wiele osób wraca do pracowni na kolejne kursy, pogłębiając wiedzę i rozwijając umiejętności krok po kroku. To najlepsze potwierdzenie, że sposób, w jaki uczę tradycyjnego stolarstwa – oparty na praktyce, konsekwencji i realnych procesach warsztatowych – ma sens.
Dziękuję również za rozmowy, pytania i wymianę doświadczeń, które są integralną częścią każdego kursu.
Tom Bensari
Bensari Workshop
